Onderzoek daglichtsimulatie bij dementerende cliënten

Medio 2015 is WVO Zorg in verpleeghuis Ter Reede Vondellaan gestart met een onderzoek hoe cliënten reageren op daglichtsimulatie in de huiskamers van het verpleeghuis. Het onderzoek is uitgevoerd samen met het University College Roosevelt.

 

Mensen met dementie vertonen gedragsproblemen (angst, verwarring, apathie) en slaapproblemen (sundowning, overdag slapen, onrustig in de nacht). Deze problemen hebben effect op het welbevinden van de cliënt en beïnvloeden het werk van de zorgmedewerkers. Gedrags- en slaapproblemen kunnen (deels) veroorzaakt worden door een verstoring in het dag- en nachtritme van de cliënt. Onderzocht is wat het effect is van het naar binnen brengen van daglicht op het gedrag van cliënten, op hun slaap en hun dag- en nachtritme. De huiskamers van verpleeghuis Vondellaan zijn daarom allemaal uitgerust met zogenaamde daglichtlampen. De lichtintensiteit vóór het aanbrengen van het daglicht varieerde tussen de 50 en 200 lux. Na het aanbrengen van het daglicht is de lichtwaarde in de woonkamer ca. 1300 lux. Een aanzienlijk verschil dus. In het onderzoek zijn metingen gedaan vóór en ná het aanbrengen van het daglicht.

 

Activiteitenpatroon

Het activiteitenpatroon van de cliënten is gemeten met behulp van een zogenaamde ‘FITBIT activiteitentracker’. We zien dan een aanzienlijk verschil vóór en ná het aanbrengen van het daglicht. In de ochtend en de middag zien we dat de cliënten duidelijk actiever geworden zijn na het aanbrengen van het daglicht. In de avond en de nacht zien we juist een afname van de activiteit, de momenten van rust. Geconcludeerd kan worden dat het daglicht een positief effect heeft op de activiteit van de cliënten.

 

Dag- en nachtritme

Vervolgens hebben we ook de slaapefficiency van de bewoners gemeten. Ook nu weer vóór en ná het aanbrengen van het daglicht. We zien dat de slaapefficiency gedurende de nacht van 86% vóór het aanbrengen van het daglicht aanzienlijk is toegenomen tot 92% ná het aanbrengen van het daglicht. Dit is het gemiddelde van alle cliënten. Zowel van bewoners die al goed sliepen als ook van bewoners met een verstoord dag- en nachtritme.  Als we inzoomen op bewoners met een verstoord dag- en nachtritme zien we juist bij hen een hele grote verbetering in de slaapefficiency. Conclusie is dat lichttherapie (daglicht) een positief effect heeft op de slaapefficiency.

 

Gedrag

Tot slot hebben we gekeken naar het effect van het daglicht op het gedrag van cliënten. We zien dan dat de score op affect (de maat voor angst en stemming) na het aanbrengen van het daglicht significant verbeterd is. Verder zien we een trend die erop duidt dat de cognitie verbetert. Met andere woorden, het daglicht heeft een positief effect op het gedrag van cliënten. Dit beeld zien we trouwens ook in de daglichtprojecten in de verpleeghuizen Willibrord en Picassoplein. Een buitengewoon mooi resultaat is tevens dat na het aanbrengen van het daglicht het aantal valpartijen in de huiskamers tot nagenoeg nul is gereduceerd.